سه شنبه, ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۱ /
از ببر بنگال باغ وحش ارم چه خبر؟ پشت پرده فعالیت تیم‌ پاسخگویی به «سوالات یارانه‌ای» چه می‌گذرد؟ افزایش خانوارهای «تک نفره» طی سال‌های اخیر/ «سنوات زناشویی» بیشتر شده است بازداشت عوامل زورگیری از یک خانم در شهرک وایین شناسایی ۲۵۵ بیمار جدید کرونا در کشور/ ۷ تن دیگر جان باختند توزیع کارت آزمون کارشناسی ارشد از ۲۵ اردیبهشت اعتراضات مردمی در ۸ شهر شهادت افسر پلیس در درگیری با قاچاقچیان کالا اعتراضات پراکنده در برخی شهرهای کشور/ پایان تجمع‌ها و بازگشت آرامش احتمال خود زنی شهردار ناحیه ۳ منطقه ۱۹ و واکنش دکتر زاکانی تزریق بیش از ۶۱ هزار و ۵۰۰ دز واکسن کرونا در شبانه‌روز گذشته به آتش کشیده‌شدن پمپ بنزین در استان خوزستان صحت ندارد محموله قاچاق در رباط کریم به مقصد نرسید مرگ‌های کرونایی به کمتر از ۵ نفر رسید/ فوت ۳ بیمار و ۴۶۰ ابتلای جدید سرقت گازوئیل از شاه لوله اصلی شازند / پلیس تهران فاش کرد هشدار پلیس فتا نسبت به کلاهبرداری و سودجویی در پوشش وام فرزندآوری چرا تعطیلی مدارس اینقدر دیر اعلام شده است؟ هپاتیت کودکان به ایران هم رسیده است؟ آمار کرونا ایران ۱۷ اردیبهشت؛ ۸فوتی و ۲۷۰ ابتلای جدید جمع آوری ۵۰۰ معتاد متجاهر در پایتخت /خرده‌فروش‌ها راه‌های فرار از قانون را یاد گرفته‌اند
کد خبر: 182353
تاریخ: ۲۹ بهمن ۱۴۰۰ - ۱۱:۲۵
نویسنده خبر:
۰
2

ناگفته‌هایی از مدیریت کرونا و علل تاخیر در واردات واکسن به کشور

حدود دو سال از حضور نامبارک «شماره ۱۹» در ایران می گذرد؛ ابوالویروسی که خانه به خانه پخش شد و دنیا را از تب و تاب انداخت؛ حالا هم طبق آمارهای رسمی چند میلیون نفر را در دنیا و بیش از ۱۳۴هزار تن را هم در کشورمان روانه خانه ابدی کرده است…

به گزارش خبرگزاری خبرشهر، در کشاکش تایید و عدم تایید کشورهای مختلف در واپسین ماه های سال ۱۳۹۸، بالاخره ۲۹ بهمن ماه همین سال، شناسایی دو مورد از ویروس جدید کرونا در کشورمان و در قم تایید و رسما از سوی وزارت بهداشت اعلام شد؛ ویروسی که بعدها کووید-۱۹ نام گرفت و از آن روز تا کنون همانند آنچه که در دنیا می گذرد، موارد ابتلا و البته قربانیان آن هر روز بالا و بالاتر می رود.

با وجود گذشت بیش از دو سال از تایید حضور بیماری در دنیا و البته ایران، اما هنوز هم نادانسته های آن فراوان است و دارو و درمان آن همچنان در مرحله آزمون و خطاست و درمان اختصاصی ندارد.

در این میان نیز جهش های مختلف ویروس، کار دنیا را در مدیریت و مقابله با بیماری پیچیده کرده است؛ به طوری که بعد از کرونای ووهان، شاید بتوان از جهش های آلفا و دلتا که به کرونای انگلیسی و هندی معروف شدند و اکنون نیز کرونای امیکرون که منشاء آن را آفریقای جنوبی می دانند، به عنوان مهمترین و پرمرگ و میرترین جهش های ویروس کووید-۱۹ نام برد.

اما کار ایران در تشخیص و مدیریت بیماری شاید کمی سخت تر بود؛ چراکه تحریم ها مانعی مضاعف بودند بر سر اقدامات تشخیصی، درمانی و کمی بعد هم دسترسی به واکسن.

در هر حال به مدد جانفشانی کادر بهداشت و درمان و تلاشهای دانشمندان ایرانی در تولید داروهای موثر و البته ساخت و تولید واکسن در پلتفرمهای مختلف و همچنین سایر اقدامات صورت گرفته از سوی مسوولان، اکنون پیشرفتهای بسیاری در روند مبارزه با بیماری و البته درمان بیماران داشته ایم و در کل اوضاع قابل مقایسه با روزها و ماه های نخست شیوع اپیدمی در کشور نیست.

علاوه بر مراعات موارد بهداشتی نظیر استفاده از ماسک و رعایت فاصله اجتماعی، متخصصان از ابتدا «واکسن» را ابزاری مهم در پیشگیری از کرونا و مدیریت آن در دنیا خواندند؛ بر همین اساس هم با شیوع بیماری، دنیا در تب و تاب ساخت واکسن قرار گرفت و ایران نیز با وجود محدودیتهای ناشی از تحریمها و البته با تاخیر نسبت به برخی کشورهای دیگر، به این عرصه ورودکرد.

همزمان با دومین سالگرد شناسایی ویروس کووید – ۱۹ در کشورمان، اقدامات ایران در مدیریت این بیماری و همچنین ورود به عرصه تولید واکسن کرونا آن هم در پلتفرم های مختلف را با دکتر مصطفی قانعی – عضو کمیته علمی کشوری مقابله با کرونا و عضو کمیته ملی واکسن کرونا به گفت و گو نشستیم که در پی می خوانید:

تاریخ کرونا و تاخیر شش ماهه ایران
دکتر قانعی درباره ماجرای ورود ایران به عرصه ساخت واکسن کرونا و جزییات آن، می گوید: بر اساس تاریخچه ویروس‌ها مشخص شده است که برخی ویروس‌ها واکسن پذیر نیستند؛ به عنوان مثال کسی نتوانست علیه ویروس هپاتیت C واکسن بسازد یا هنوز واکسنی برای ایدز ساخته نشده است. با ورود ویروس کرونا به کشور اولین سوال این بود که شاید این ویروس هم دو تا سه ماه بعد به اتمام برسد؟ پس کسی به فکر این نبود که به سرعت به سمت آماده کردن زیرساخت واکسن برود، به جز کشورهایی که قبلا ویروس SARS و MERS را دیده بودند و به این فکر بودند که اگر همه‌گیری رخ دهد، بنابراین واکسن لازم است؛ اما خب این حوادث در ایران رخ نداده بود؛ از یک سو ساخت واکسن علیه ویروس SARS و کووید در برنامه کشوری نبود و از سوی دیگر نمی‌دانستیم که این ویروس واکسن پذیر است یا خیر؟ بنابراین تا ایران فکر کند که واکسن بسازد یا نه، حدود شش ماه از سایر کشورها عقب افتاد و زمانی دست به ساخت واکسن زد که کشورهای دیگر شروع به تولید و برنامه ریزی تزریق واکسن در فازهای مختلف کرده‌ بودند.

توقع ایرانی‌ها، واکسن‌سازان ایرانی و حمایتی که نبود
وی می افزاید: این شش ماه تاخیر چیزی بود که ما در تاریخ کرونا مدام متذکر می‌شدیم که اگر عقب هستیم به این علت است که دیر کار را آغاز کردیم. در کنار این امر، سایر دولت‌های دنیا اقدام به پیش‌خرید واکسن از شرکت‌های واکسن‌ساز خود کردند و به واکسن‌سازها اعلام کردند که اگر شکست خوردند، واکسن اثر نکرد، مردم قبول نکردند واکسن تزریق کنند و… شما خسارتی نمی‌کنید و دولت خسارت می‌بینید که این موضوع هم چیزی بود که در کشور ما رخ نداد و دولت حمایتی نکرد. در چنین شرایطی در یک سمت واکسن برکت با مدیریت جهادی کار را آغاز کرد چون سرمایه دست خودش بود و نیاز به دولت نداشت و در سمت دیگر انستیو رازی و انستیتو پاستور هم کار ساخت واکسن را آغاز کردند.

دبیر ستاد توسعه زیست‌فناوری ریاست جمهوری ادامه می دهد: از سوی دیگر، ما نیز به عنوان معاونت علمی شروع به فراخوان واکسن‌سازها کردیم؛ زیرا تجربه موفقی در تولید کیت داشتیم و آمدیم انواع واکسن‌ها را حمایت کردیم. این حمایت در فاز اول خیلی هزینه نمی‌برد و با حدود ۵ میلیارد تومان می‌شد فاز آزمایشگاهی را طی کنند. در کنار این حمایت‌ها ساخت انواع پلتفرم‌های واکسن از ناقل ویروسی تا MRNA در سایر کشورها در حال انجام بود و ما هم هر کس هر پروژه‌ای آورد استقبال کردیم؛ زیرا نمی‌دانستیم کدام پروژه نتیجه بخش خواهد بود. به موازات این امور بخش‌های دفاعی مانند وزارت دفاع هم کار را شروع کردند که ماهم تلاش کردیم کمک کنیم اما، خودشان زیرساخت‌هایی داشتند که به کار نگرفته بودند. اینکه ارتش چین شروع به تولید واکسن کرد یک الهام برای مسئولین ایران بود که وزارت دفاع هم وارد این عرصه شود. در مجموع با حمایت‌هایی که از سوی ما شکل گرفت فاز آزمایشگاهی واکسن‌ها طی شد و این درحالی بود که در شرایطی قرار گرفته بودیم که دنیا توقع واکسن را در ایرانی‌ها بالا برده بود.

پولی که به کووکس دادیم و واکسنی که نگرفتیم
شرط کشورهای دوست برای واکسیناسیون ایرانیان
وی همچنین به اقدامات ایران در آن زمان برای خرید واکسن هم اشاره می کند و می گوید: در این بین ما پول سبد کووکس سازمان جهانی بهداشت را پرداخت کرده بودیم ولی به داخلی‌ها پول نداده بودیم. این درحالیست که کووکس نه تنها به ما واکسن نداد بلکه از طریق رسانه، کاری کرد که توقع واکسن در مردم شکل بگیرد و از طرفی هم مرگ‌ها را به حساب عدم واکسیناسیون بگذارند. این باعث شد یک چالشی در کشور شکل گیرد که دیدیم عده‌ای به خارج از کشور رفتند که واکسن تزریق کنند ولی ما همزمان با این موضوع تلاش کردیم از کشورهایی واکسن بگیریم که با ما دشمنی نداشته باشند. آنها هم این موضوع را منوط به چند شرط کردند؛ اول آنکه فاز سوم کلینینکال ترایال واکسنشان در ایران انجام شود، دوم اینکه ۵۰ درصد پول واکسن را هم پرداخت کنیم و سوم اینکه اگر هم عارضه‌ای پیش می‌آمد باید خودمان بیمه می‌کردیم و این درحالی بود که گفتند هیچ مسئولیتی هم در قبال واکسن قبول نخواهند کرد. اینجا لازم بود یک جسارتی برای تصمیم‌گیری شکل‌گیرد. در کمیته ملی واکسن در حضور وزیر بحث شد و به طرف خارجی گفتیم اگر فناوری ساخت را به ما می‌دهید ما این شرایط را می‌پذیریم که تنها کوبا این شرط را پذیرفت که انتقال فناوری صورت گیرد.

آغاز ساخت واکسن کرونا در ایران و سبدی که شکل گرفت
قانعی ادامه می دهد: بنابراین کار ساخت واکسن در کشور آغاز شد و واکسن کووایران برکت به دلیل بنیه مالی که داشت از سایر واکسن‌سازها جلو زد و زودتر کار را شروع کرد. از طرف دیگر شرکت‌های خصوصی هم کار را آغاز کردند و شرکت اکتوور تلاش کرد تا با روسیه وارد تعامل شود که واکسن اسپوتنیک را بیاورد که تا همین یک ماه قبل طول کشید که لایسنس این واکسن را پیاده کند. شرکت سیناژن نیز موفق شد واکسن استرالیایی را بعد از فاز یک به کشور بیاورد. فاز اول واکسن مربوط به شرکت اسوه توسط معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری حمایت شد و همچنین واکسن MRNA مورد حمایت معاونت علمی و صندوق نوآوری قرار گرفت. واکسن نورا نیز مورد حمایت معاونت علمی، ‌ دانشگاه بقـیهالله و سپاه قرار گرفت و در مجموع یک سبد واکسیناسیون برای کشور فراهم شد، به شکلی که پیش‌بینی می‌کردیم دیگر از بهمن ماه امسال مشکلی نخواهیم داشت.

فشار کرونا و مجوز اورژانسی دولت
او در ادامه صحبتهایش درباره واکسیناسیون کرونا در کشور به ایسنا، می گوید: چین از اینکه ما او را کنار زده بودیم مقداری ناراحت بود و دولت جدید که آمد این ارتباط را برقرار کرد؛ لذا واکسیناسیون غالب ایران با واکسن سینوفارم چین انجام شد. در مجموع یک سبد وارداتی، یک سبد انتقال فناوری و یک سبد تولید داخل شکل گرفت. با توجه به شرایط اورژانسی کرونا باید بدانیم که دو فرصت پیش آمد؛ یکی برای واکسن سازها و یکی برای دولت. واکسن سازها اگر می‌خواستند این کار را به شکل عادی انجام دهند ۵ سال زمان می‌برد ولی فشار کرونا سبب شد دولت تعجیل کند و مجوز اورژانسی دهد. برای دولت و سازمان غذا و دارو هم یک تجربه شد که خیلی از قواعدی که گذاشتیم چندان هم لازم نیست و اگر وقت‌های دیگر هم این گونه با مردم تعامل کنند، بد نیست؛ چون واقعا فناور بر سر ساخت واکسن اذیت می‌شد.

تصمیم استراتژیک ایران
شرایط کنونی؛ نیازمند مدیریت دولتی
قانعی در خاتمه تاکید می کند: به طور یقین دیدیم که اثر واکسن در سنین بالای ۶۰ سال حدود ۳ تا ۴ ماه بود؛ بنابراین چون از سال بعد کرونا به اپیدمی تبدیل می‌شود؛ حتما باید واکسیناسیون مکرر داشته باشیم تا به ابتلای موردی برسیم؛ لذا این تصمیم که واکسن در ایران تولید شود خیلی استراتژیک بود که به همت شرکت‌های دانش‌بنیان صورت گرفت اما، اکنون شرایط نیازمند مدیریت دولتی است یعنی نباید زیرساخت را رها کنیم. دولت باید اعلام کند که فلان قدر هزینه می‌دهد و به واکسن ساز سفارش ساخت واکسن می‌دهد تا شرکت واکسن بسازد و در انبار نگه دارد تا ببیند چه پیش خواهد آمد. این حمایت وجود ندارد. واکسن یک محصول استراتژیک است و یک کشور باید برای یک سال، ذخیره استراتژیک واکسن داشته باشد. الان هم واکسن ساز به تعداد کافی داریم و هم می‌دانیم اثر واکسن کرونا مادام ‌العمر نیست و به دزهای بعدی لازم است پس باید دولت پیش‌ خرید کند نه اینکه به شرکت بگوید تولید کن اگر لازم داشتم واکسن را می‌خرم. تنها مشتری واسکن دولت است و سفارش و خرید واکسن باید تصمیم استراتژیک سال بعد کشور باشد. هنوز پیامی به واکسن سازان برای تولید و ذخیره واکسن داده نشده است.

منبع خبر «» است و پایگاه خبری تحلیلی خبرشهر در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. چنانچه محتوا را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ( 182353 ) را همراه با ذکر موضوع به شماره  09351515083  پیامک بفرمایید.با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه پایگاه خبری تحلیلی خبرشهر مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.

نظرات و تجربیات شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظرتان را بیان کنید